TEST-1(EKOLOJİ)

ImageShack, share photos, pictures, free image hosting, free video hosting, image hosting, video hosting, photo image hosting site, video hosting site

Soru 1.

Taşıma kapasitesine ulaşan bir populasyonla ilgili;

  I.  Çevresel direnç en fazladır.
 II.  Birim alandaki birey sayısı çok fazladır.
III.  Populasyon dengeye ulaşabilir.

açıklamalarından hangileri doğrudur?

 
A Şıkkı Yalnız I
B Şıkkı Yalnız II
C Şıkkı I ve III
D Şıkkı II ve III
E Şıkkı I, II ve III
   
Çözüm:
Populasyonlarda birey sayısı arttıkça çevre direnci de artar. Taşıma kapasitesine ulaşan bir populasyonda çevre direnci fazladır ve buna bağlı olarak yoğunluk (birim alandaki birey sayısı) ta fazladır. Ayrıca taşıma kapasitesi henüz aşılmadığı için populasyon denge haline gelebilir.

Doğru Yanıt: e

Soru 2.

Doğanın korunmasıyla ilgili aşağıdaki önlemlerden hangisi en dar kapsamlıdır?

 
A Şıkkı Ormanların sürekliliğinin korunması
B Şıkkı Zehirli fabrika atıklarının arıtılması
C Şıkkı Tarım ilaçları kullanımının en aza indirgenmesi
D Şıkkı Bir tür hayvanın avlanmasının yasaklanması
E Şıkkı Arıtılmamış atıkların denizlere atılmasının yasaklanması
   
Çözüm:
Bir tür hayvanın avlanmasının yasaklanması doğanın korunmasına çok kısıtlı bir yarar sağlar. Oysa diğer seçeneklerdeki önlemler besin zincirindeki tüm canlıların korunmasında etkin rol oynar.

Doğru Yanıt: d

Soru 3.

Bir populasyonun bazı özellikleri şöyledir.

-  Genç birey sayısı fazladır.
-  Bu populasyonla avlanan tür ortadan kalkmıştır.
-  Populasyon içine göçler görülmektedir.
-  Ölüm oranı düşük, doğum oranı yüksektir.

Bu populasyon için aşağıdakilerden hangisi yanlış olur?

 
A Şıkkı Gelişmektedir.
B Şıkkı Taşıma kapasitesine ulaşmış olabilir.
C Şıkkı Toplu ölümler ve dışa göçler gerçekleşebilir.
D Şıkkı Çevre direnci azalmaktadır.
E Şıkkı Tür içi rekabet fazladır.
   
Çözüm:
Soruda verilen bilgilere göre populasyon gelişen (büyüyen) bir populasyondur. Buna göre B, C, E seçeneklerinde olaylar görülebilir. Ayrıca birey sayısı arttıkça çevre direnci artar fakat D seçeneğinde tam tersi bir ifade vardır.

Doğru Yanıt: d

Soru 4.

               
Yukarıdaki grafik, bir bakteri kültüründeki canlı bakteri sayısının zamana göre değişimini göstermektedir.

Buna göre, ölen ve üreyen bakteri sayılarının birbirine eşit olduğu zaman aralığı hangisidir?

 
A Şıkkı I
B Şıkkı II
C Şıkkı III
D Şıkkı IV
E Şıkkı V
   
Çözüm:
Grafik incelendiğinde, I., II. ve III. zaman aralıklarında bakteri sayısında artma veya azalma olmamıştır. Dolayısıyla bu zaman aralığında bakterilerde ölen ve üreyen bireylerin sayısı eşittir.

Doğru Yanıt: d

Soru 5.

Aşağıdakilerden hangisi bir komünite örneği değildir?

 
A Şıkkı Manyas Gölü'ndeki canlılar
B Şıkkı Akdeniz'deki deniz kaplumbağaları
C Şıkkı Amik Ovası'ndaki canlılar
D Şıkkı Sapanca Gölü'ndeki canlılar
E Şıkkı Bolu Ormanı'ndaki canlılar
   
Çözüm:
A, C, D ve E seçenekleri belli bir yerdeki tüm canlıları ifade etmektedir ve bu seçeneklerin hepsi birer komünitedir. Fakat B seçeneğindeki deniz kaplumbağaları bir populasyondur.

Doğru Yanıt: b

Soru 6.

Kapalı bir ekosistemde oksijen üretim miktarının t1 süresi sonunda azaldığı; aynı süre içinde, besinlerini farklı yollarla elde eden canlı gruplarının birey sayılarında değişmeler olduğu gözlenmiştir.

Bu değişmeleri gösteren aşağıdaki grafiklerden hangisi, ortamda oksijen üretim miktarındaki azalmanın nedenini açıklar?

 
A Şıkkı Çürükçül canlılar
B Şıkkı Karışık beslenen canlılar
C Şıkkı Kemosentetik canlılar
D Şıkkı Parazit canlılar
E Şıkkı Fotosentetik ototrof canlılar
   
Çözüm:
Fotosentez olayı sonucu oksijen üretilir. Kapalı bir ekosistem de oksijen üretim miktarının t1 süresi sonunda azalması, fotosentetik ototrof canlıların sayısındaki azalma ile açıklanır.

Doğru Yanıt: e

Soru 7.

Üç ayrı balık türünün farklı sıcaklıklarda birey sayısındaki değişme aşağıdaki grafikteki gibi olmuştur.

Bu grafiğe göre;

I.

Aşırı sıcaklık bütün balıkların ölmesine neden olmuştur.

II.

Sıcaklığa en dayanaklı C türüdür.

III.

Sıcaklık değişimlerinden en çok etkilenen B türüdür.

ifadelerinden hangileri doğrudur?

 
A Şıkkı Yalnız I
B Şıkkı Yalnız II
C Şıkkı I ve II
D Şıkkı II ve III
E Şıkkı I, II ve III
   
Çözüm:
Grafik incelendiğinde belli bir sıcaklıktan sonra balıkların öldüğü görülmektedir. En yüksek sıcaklıkta C türü yaşayabildiğine göre sıcaklığa en dayanıklı balık C türüdür. Fakat sıcaklık değişimlerinden en çok etkilen balık A türü olmasına rağmen III. öncülde B türü olarak belirtilmiştir. Bu durumda I ve II. öncül doğrudur.

Doğru Yanıt: c

Soru 8.

Heterotrof beslenen X, Y ve Z bakteri türlerinin birbirinden farklı özellikler taşıyan 5 değişik kültür ortamındaki üreme yetenekleri aşağıdaki tabloda verilmiştir.
  

Kültür
ortamları

Bakteri türleri

 X

Y 

Z 

I

+

++ 

+++

II

+++

++++

+

III

++

 +

++

IV

+

 ++

++++

 V

++++

 +

++

Buna göre, bu üç türü aynı ortamda ve en üst düzeyde çoğaltmak için, kaç nolu kültür ortamları karıştırılmalıdır?

 
A Şıkkı I, II ve IV
B Şıkkı I, IV ve V
C Şıkkı II, III ve IV
D Şıkkı II, IV ve V
E Şıkkı III, IV ve V
   
Çözüm:
X türü için : V. ortam en iyi
Y türü için : II. ortam en iyi
Z türü için : IV. ortam en iyi
Buna göre II, IV ve V. ortamlar karıştırlmalıdır.

Doğru Yanıt: d

Soru 9.

Derinlik ve yüksekliğe bağlı olarak bir ekosistemde yaşayan canlı çeşidi ve populasyon büyüklükleri değişir.

Bu olayda;

  I.  Sıcaklık dereceleri
 II.  Basınç miktarı
III.  Oksijen yoğunluğu

faktörlerinden hangilri etkilidir?

 
A Şıkkı Yalnız I
B Şıkkı Yalnız III
C Şıkkı I ve II
D Şıkkı II ve III
E Şıkkı I, II ve III
   
Çözüm:
Derinlik ve yüksekliğe bağlı olarak bir ekosistemde yaşayan canlı çeşidi ve populasyon büyüklükleri öncüllerde belirtilen faktörlerle değişir.

Doğru Yanıt: e

Soru 10.

Bir arada yaşayan iki canlı türünden I ile gösterilen II  ile  gösterilenle beslenmektedir.

Bu iki canlı türüne ait birey sayısının, zamana göre değişimini, aşağıdaki grafiklerden hangisi gösterir?

 
A Şıkkı
B Şıkkı
C Şıkkı
D Şıkkı
E Şıkkı
   
Çözüm:
Soruda I. canlı türü avcı, II. canlı türü ise avdır. I. canlı, II. canlı türü ile beslenmektedir. II. tür, avlanma sonucu azalırken, I. türün canlı sayısı maksimuma çıkıyor. Bir noktadan sonra I. türün fazla olan birey sayısına, II. türün sayısı azalan bireyleri yetmiyor. Dolayısıyla I. tür, besin kıtlığı yüzünden azalırken, avlanılmayan II. tür, çoğalmaya fırsat buluyor. Bu bilgileri ifade eden grafik D seçeneğinde verilmiştir.

Doğru Yanıt: d

Soru 11.

Uzun yıllar boyunca kullanılmış olan bir tarım ilacının, ortamdaki besin zincirinin farklı halkalarını oluşturan I, II, III, IV ve V numaraları canlı türlerinin dokularında biriken toplam miktarları grafikte verilmiştir.
                     
Besin zincirini oluşturan bu beş canlı türünün üretici olandan son tüketiciye doğru sıralanışı, aşağıdakilerden hangisinde verilmiştir? 

 
A Şıkkı III, II, IV, V, I
B Şıkkı III, IV, I, II, V
C Şıkkı III, IV, II, I, V
D Şıkkı IV, III, II, I, V
E Şıkkı IV, V, II, I, III
   
Çözüm:
Tarım ilacı gibi kirletici maddeler, besin zinciri ile üretici canlılardan, son tüketicilere doğru aktarılır. Madde birikimi son tüketici canlıda daha fazladır. Bu tür, suda çözünmeyen zehirli kimyasal maddeler, canlı metabolizmasında yıkım olaylarında kullanılmazlar ve vücutta depolanırlar ve  besin zincirini oluşturan canlılar içinde son tüketicilerde yoğunlaşırlar.

Doğru Yanıt: c

Soru 12.

Bir komünitedeki birtki örtüsünün değişmesi üzerine, ortamın;

I.

Sıcaklık

II.

Nem

III.

Toprak kayması

gibi özelliklerinden hangileri etkilidir?

 
A Şıkkı Yalnız I
B Şıkkı I ve II
C Şıkkı I ve III
D Şıkkı II ve III
E Şıkkı I, II ve III
   
Çözüm:
Bir komünitedeki bitki örtüsünün değişmesi üzerine ortamın sıcaklık, nem ve toprak kayması gibi faktörlerin hepsi etkilidir.

Doğru Yanıt: e

Soru 13.

Aşağıdaki olaylardan hangisini gerçekleştiremeyen canlılar parazit yaşama geçmiştir?

 
A Şıkkı Hücrelerinde monomerleri parçalama
B Şıkkı Hücre dışında polimerleri parçalama
C Şıkkı Monomerlerden polimer sentezleme
D Şıkkı Hücre içinde polimerleri parçalama
E Şıkkı Kendisine özgü moleküller sentezleme
   
Çözüm:
Parazit canlıların hücre dışı sindirim enzimleri bulunmaz. Bu nedenle hücre dışında polimerleri parçalayamazlar.
Hücrede monomerleri parçalama, solunum olayıdır. Her canlı solunum yapar.
Hücre içinde monomerden polimer sentezleme, dehidrasyon sentezi de polimeri parçalama hidroliz tüm canlılarda gerçekleşir.

Doğru Yanıt: b

Soru 14.




Yanda belirlenen besin zinciri ile ilgili grafikteki (?) işaretli yere aşağıdakilerden hangisi yazılmalıdır?

 
A Şıkkı Biyokütle
B Şıkkı Birey sayısı
C Şıkkı Enerji miktarı
D Şıkkı DDT miktarı
E Şıkkı Tüketilen ışık enerjisi
   
Çözüm:
Grafikte üreticiden en son tüketiciye doğru bir artış görülmektedir. Buna göre soru işaretli yere verilen seçeneklerden sadece DDT miktarı gelebilir. Çünkü besin zincirinde ilk basamaktan son basamağa doğru zehirli maddelerin birikimi artrar. A, B, C ve E seçenekleri için azalan bir grafik çizilmesi gerekirdi.

Doğru Yanıt: d

Soru 15.

Besin zincirlerinin tamamı,

  I.  Ototrof organizmalarla başlar
 II.  Ayrıştırıcılarla sonlanır
III.  Aynı uzunluktadır.

yukarıdaki ifadelreden hangileri doğrudur?

 
A Şıkkı Yalnız I
B Şıkkı Yalnız II
C Şıkkı I ve II
D Şıkkı II ve III
E Şıkkı I, II ve III
   
Çözüm:
Besin zincirlerinin tamamı otototrof organizmalarla başlar, ayrıştırıcılarla sonlanır fakat aynı uzunlukta değillerdir.

Doğru Yanıt: c

Soru 16.

Bir canlının ekosistemdeki yaşam alanına ne ad verilir?

 
A Şıkkı Niş
B Şıkkı Süksesyon
C Şıkkı Habitat
D Şıkkı Ekoton
E Şıkkı Biyosfer
   
Çözüm:
Bir canlının ekosistemdeki yaşam alanına habitat denir.

Doğru Yanıt: c

Soru 17.

X, Y, Z birer canlı türü olup bir ekosistem içerisinde yaşamaktadırlar. Bu türlerle ilgili elde edilen verilerden bazıları aşağıdaki gibidir.

I.

X türü atmosfere oksijen (O2) kazandırır.

II.

Y türü ışık karşısında atmosferden oksijen (O2) alır.

III.

Z türü sürekli solunum yapar.

Bu üç türle ilgili aşağıdakilerden hangisi kesin söylenemez?

 
A Şıkkı X türü klorofillidir.
B Şıkkı Y türü heterotroftur.
C Şıkkı X türü solunum yapar.
D Şıkkı Z türü ototroftur.
E Şıkkı X, Y ve Z protein sentezi yaparlar.
   
Çözüm:
X türü; atmosfere O2 kazandırıyorsa, fotosentetik bir canlıdır ve klorofile sahiptir, solunum yapar. Y türü; ışıklı ortamda atmosferden O2 alıyorsa heterotrof bir canlıdır. Z türünün devamlı solunum yapması ototrof bir canlı olduğunu kanıtlamaz. Ayrıca bütün canlılar protein sentezi yapar.

Doğru Yanıt: d

Soru 18.


Yukarıdaki grafik, bir ekosistemde X, Y, Z türlerine ait böceklerin belirli sıcaklık aralıklarındaki populasyon büyüklüklerini göstermektedir.

Bu grafikteki bilgilere dayanarak, aşağıdaki yargılardan hangisine doğrudan varılamaz?

 
A Şıkkı X ve Y türlerinin optimum sıcaklık değerleri birbirine yakındır.
B Şıkkı Z türü, düşük sıcaklığa Y türünden daha dayanıklıdır.
C Şıkkı X türünün populasyon büyüklüğünün en az olmasının nedeni, gelişmeye diğerlerinden daha yüksek sıcaklıkta başlamasıdır.
D Şıkkı Y ve Z türleri en yüksek populasyon büyüklüğüne farklı sıcaklıklarda ulaşırlar.
E Şıkkı X türü, yüksek sıcaklığa Y ve Z türlerinden daha dayanıklıdır.
   
Çözüm:
Verilen grafiğe göre bu üç türün yaşadığı optimum sıcaklıklar hakkında kesin bir yorum yapılabilir. Fakat C seçeneğindeki x türünün populasyon büyüklüğünün en az olmasının nedeni, gelişmeye diğerlerinden daha yüksek sıcaklıkta başlamasıdır şeklinde kesin bir yorum yapamayız. Verilen bilgiler bunun nedenini bilmemiz için yeterli değildir.

Doğru Yanıt: c

Soru 19.

Üç tür orman ağacının gölge yapma yoğunluğu ve bunların gelişmekte olan fidanlarının gölgeye dayanıklığı şöyledir:

    Gölge Yapma yoğunluğu : Gölgeye dayanıklılığı :
I. tür : Az yoğun Az dayanıklı 
II. tür : Çok yoğun Çok dayanıklı
III. tür : Yoğun Dayanıksız

I., II. ve III. türden eşit sayıda ağacın bulunduğu sık bir orman, doğal koşullar altında rejenerasyonunu gerçekleştirmektedir.

Buna göre, uzun zaman sonra, bu ormandaki ağaç sayılarında nasıl bir değişme olması beklenir?

 
A Şıkkı I.ve II. türdeki ağaçların aynı oranda azalması
B Şıkkı I. ve II. türdeki ağaçların eşit sayıda kalması
C Şıkkı II. tüdeki ağaçların tamamen ortadan kalkması
D Şıkkı I. ve III. türdeki ağaçların aynı oranda artması
E Şıkkı III. türdeki ağaçların azalması
   
Çözüm:

I.

türdeki ağaçların gölge yapma yoğunluğu az ve gölgeye az dayanıklı olduklarına göre, bu ağaçlar adaptasyon sağlamışlardır.

II.

türün gölge yapma özelliği çok ve gölgeye dayanıklılığı da fazla olduğu için bu ağaçlarda da bir adaptasyon söz konusudur.

III.

türdeki ağaçlar çok yoğun gölge oluşturuyor fakat gölgeye dayanıklılığı olmadığına göre bu ağaçlar adaptasyon sağlayamamışlardır. III. türdeki ağaç sayısında artma değil azalma beklenir.


Doğru Yanıt: e

Soru 20.

Bir nehir ağzı ekosisteminde yaşayan ve birbirleri ile besin zinciri oluşturan I. canlının vücudunda 0,5 mg, II. canlının vücudunda 1 mg, III. canlının vücudunda 1,5 mg, IV. canlının vücudunda 2,5 mg ve V. canlının vücudunda da 3,5 mg tarım ilacının biriktiği tespit edilmiştir.

Ekosistemdeki türlerden hangisinin toplam kütlesi en azdır?

 
A Şıkkı I
B Şıkkı II
C Şıkkı III
D Şıkkı IV
E Şıkkı V
   
Çözüm:
Besin zincirini oluşturan canlılarda üreticiden en son tüketiciye doğru zehirli maddelerin birikimi artar. Buna göre I. canlı besin zincirinin ilk basamağında V. canlı ise son basamağında yer alır. Toplam kütlesi en az olan canlı zincirinin son basamağında olacağından cevap E seçeneğidir.

Doğru Yanıt: e

Soru 21.

   
Grafikte, aynı ekosistemde yaşayan I, II, III, IV, V numaralarla gösterilen farklı türlerin, farklı yaşlarda hayatta kalan bireylerinin sayıları gösterilmiştir.

Bu ekosistemin koşulları, grafikte kaç numara ile gösterilen tür için en uygundur?

 
A Şıkkı I
B Şıkkı II
C Şıkkı III
D Şıkkı IV
E Şıkkı V
   
Çözüm:
Grafik incelendiğinde, beş türde de aynı yaşta olan bireylerin farklı sayıda olduğu görülür. Grafiğe göre V. tür, en uzun süre yaşamış, daha sonra birey sayısında hızlı bir azalma olmuştur. Diğer türler azalırken, V .tür azalmayıp, yaşamaya devam etmiştir.

Doğru Yanıt: e

Soru 22.

- Farklı yaşama birliklerinin karşılaştığı ve karıştığı, ortak yaşam alanları.
- Bir yaşama birliğinde, canlı organizmaların veya çevre şartlarının etkisiyle, baskın olan türün yerini zamanla başka bir türün alması
- Populasyon bireylerinin doğal olarak yaşadığı yer.
- Yaşama birliklerindeki populasyon bireylerinin yaptığı iş.

Aşağıdaki ekolojik kavramlardan hangisinin tanımı yukarıda verilmemiştir?

 
A Şıkkı Ekolojik niş
B Şıkkı Süksesyon
C Şıkkı Habitat
D Şıkkı Biyosfer
E Şıkkı Ekoton
   
Çözüm:
Soruda verilen tanımların, seçeneklerdeki ekolojik kavram karşılıkları şu şekildedir;
Ekoton : Farklı yaşama birliklerinin karşılaştığı ve karıştığı ortak yaşam alanları
Süksesyon : Bir yaşama birliğinde, canlı organizmaların veya çevre şartlarının etkisiyle, baskın olan türün yerini zamanla başka bir türün alması
Habitat : Populasyon bireylerinin doğal olarak yaşadığı yer.
Ekolojik Niş : Yaşama birliklerindeki populasyon bireylerinin yaptığı iş.
Seçeneklerde, "biyosfer" kavramın tanımı verilmemiştir. Biyosfer, suların derinliklerinden başlayıp atmosfere doğru uzanan yaklaşık 16-20 km. kalınlığındaki canlıların yaşadıkları doğa bölümüdür. 

Doğru Yanıt: d

Soru 23.

Canlılar arasındaki beslenme ilişkileri düşünüldüğünde, güneş enerjisinin, aşağıdaki canlılardan hangisinin kullandığı besindeki enerjiye dönüşümü en uzun sürer?

 
A Şıkkı Ekmek küf mantarlarının
B Şıkkı Liken birliğindeki alglerin
C Şıkkı Bitki virüslerinin
D Şıkkı Kan parazitlerinin
E Şıkkı Otoburların
   
Çözüm:
Güneş enerjisi önce yeşil bitkiler tarafından soğrulup fotosentez ile kimyasal bağ enerjisine dönüştürülür. Bitkilerden beslenen canlılar ve sırası ile besin zincirinde yer alan diğer canlılar güneş enerjisinden yararlanmış olur. Seçeneklerde belirtilen kan emen parazitlerin aldığı enerji, kandaki hazır enerji verici maddelerde (glikoz, aminoasit, ...) depolanmıştır. Bu maddelerdeki enerji önce bitkilerde depolanır sonra besin zinciri ile kademe kademe diğer canlılara aktarılır.

Doğru Yanıt: d

Soru 24.

Bir besin piramidinde üreticiden son tüketiciye doğru gidildikçe;

I.

Canlı sayısı

II.

Kromozom sayısı

III.

Zehirli madde birikimi

IV.

Kaybolan toplam enerji miktarı

niceliklerinden hangileri artar?

 
A Şıkkı Yalnız I
B Şıkkı Yalnız IV
C Şıkkı I ve II
D Şıkkı II ve IV
E Şıkkı III ve IV
   
Çözüm:
Besin piramidinde üreticiden son tüketiciye doğru gidildikçe kaybolan toplam enerji miktarı artar, aktarılan enerji azalır. Aktarılan enerjini azalması canlı sayısının da azalmasına neden olur.
Besin piramidinde suda çözünmeyen zehirli maddelerin birikimi üreticiden tüketiciye gidildikçe artar.
Kromozom sayısı besin piramidinde belirleyici bir özellik değildir.

Doğru Yanıt: e

Soru 25.



Yukarıda verilen besin zincirinde K ile gösterilen canlı aşağıdakilerden hangisidir?

 
A Şıkkı Fotosentetik bakteri
B Şıkkı Saprofit mantar
C Şıkkı Kemosentetik bakteri
D Şıkkı Denitrifikasyon bakterisi
E Şıkkı Holozoik inek
   
Çözüm:
Ölü ve organik artıkları, ayrıştırarak bitkinin kullanacağı ham madde yani inorganik hale dönüştüren saprofit canlılardır.

Doğru Yanıt: b

Soru 26.

Bir likeni oluşturan alg ve mantarların normal gelişme eğrilerinin aşağıdakilerden hangisi gibi olması beklenir?

(_ : Alg gelişme eğrisini,  ..... : Mantar gelişme eğrisini göstermektedir.)

 
A Şıkkı
B Şıkkı
C Şıkkı
D Şıkkı
E Şıkkı
   
Çözüm:
Alg ve mantar bir arada mutualist bir yaşam sürerler. Mantar algin fotosentez sonucu ürettiği besinden faydalanırken, alg hem mantar tarafından korunur hem de mantardan CO2 ve H2O alarak fotosentez yapar. Yani gelişimleri birbirine paralellik gösterir.

Doğru Yanıt: a

Soru 27.

Bir bakteri kültürünün gelişme sürecinin t1 anında, kültüre sadece üremeyi durdurucu bir madde eklenmiştir. Bu madde t2 anına kadar etkilidir.

Bu kültürdeki canlı bakteri sayısının t2 anına kadar geçen süredeki değişimini, aşağıdaki grafiklerden hangisi gösterir?

 
A Şıkkı
B Şıkkı
C Şıkkı
D Şıkkı
E Şıkkı
   
Çözüm:
Bakteri kültüründe t1 anında sadece üremeyi durdurucu madde konulduğu zaman hemen bakteriler ölmez. Üremeleri durduğu için sayıları artmaz. Üremeyi durdurucu madde, bakteri kültüründe ölmeyi engellemeyeceğinden bakteriler öldükçe sayı azalacaktır. Bu madde, t2 anına kadar kültürde etkili olacaktır.

Doğru Yanıt: d

Soru 28.

Azot bakımından fakir toprakları zenginleştirmek için baklagillerin ekilmesinin temel nedeni, aşağıdakilerden hangisidir?

 
A Şıkkı Topraktan besin almamaları
B Şıkkı Topraktan su almaları
C Şıkkı Köklerinde azot bağlayıcı bakterilerin yaşaması
D Şıkkı Canlılardaki azotu serbest hale getirmeleri
E Şıkkı Hayvanların ihtiyacı olan azotu karşılamaları
   
Çözüm:
Azot bakımından fakir topraklar, köklerinde azot bağlayıcı bakteriler bulunan baklagillerin ekilmesi ile azot bakımından zenginleştirilirler.

Doğru Yanıt: c

Soru 29.

                             
Bir bölgedeki bitkisel ve hayvansal planktronların sayıca değişimleri grafikte gösterilmiştir.

Bu grafiklerle ilgili aşağıdaki yorumlardan hangisi yanlış olur?

 
A Şıkkı Bitkisel ve hayvansal plankton dalgalanmalarının birbirleriyle bağlantılı olduğu
B Şıkkı Dalgalanmaların havanın ve suyun ısısıyla ilişkili olduğu
C Şıkkı Dalgalanmaların mevsimsel değişikliklere bağlı olduğu
D Şıkkı Başlangıçta bitkisel planktonların sayıca daha fazla olduğu
E Şıkkı Ortamın tuz miktarının hayvansal planktonlardaki dalgalanmalara sebep olduğu
   
Çözüm:
Her iki grafikteki artış ve azalışlar aynı olduğu için dalgalanmalar birbirleri ile bağlantılıdır. Aylara bağlı olarak birey sayısındaki değişmeler verildiği için dalgalanmaların havanın ve suyun ısısı ile ilişkili olduğu, ayrıca mevsimsel değişikliklere bağlı olduğu çıkarılabilir. Grafiklerin başlangıç noktasına bakıldığında bitkisel planktonların sayıca fazla olduğu görülmektedir. Fakat "E" seçeneğine göre ortamdaki tuz miktarının hayvansal planktonlar üzerindeki etkileri ile ilgili grafiğe dayalı bir yorum yapılamaz.

Doğru Yanıt: e

Soru 30.

Böcekçil bitkilerin beslenmesiyle ilgili bazı olaylar şunlardır:

  I.  Hücre zarından geçirme
 II.  Irganım (nasti) hareketiyle böceği yakalama
III. Aminoasitleri birbirine bağlama
IV.  Proteinleri parçalama

Bu olaylar hangi sıraya göre gerçekleşir?

 
A Şıkkı II, I, III, IV
B Şıkkı II, IV, I, III
C Şıkkı II, III, IV, I
D Şıkkı III, I, II, IV
E Şıkkı III, IV, II, I
   
Çözüm:
Böcekçil bitkilerin yaprağına böceğin konmasıyla birlikte yapraklar ırganım (nasti) hareketiyle kapanıp böceği yakalar. Daha sonra yapraklar hücre dışına proteinleri parçalayan, aminoasitlere dönüştüren enzimler salgılar ve hücre dışı sindirim görülür. Sindirim sonucu oluşan aminoasitler, hücre zarından geçerek sitoplazmada bitkinin kendi genetik şifresine göre dizilerek protein sentezinde kullanılır.

Doğru Yanıt: b

Soru 31.

I. Tropikal              II.      Kutup            III. Ilıman

Yukarıdaki kuşaklardan seçilen eşit büyüklükteki üç ayrı karasal yaşam birliklerinin her birinde bulunan canlı türü sayısının çoktan aza doğru, aşağıdakilerden hangisi gibi olması beklenir?

 
A Şıkkı I - III - II
B Şıkkı I - II - III
C Şıkkı III - I - II
D Şıkkı III - II - I
E Şıkkı II - III - I
   
Çözüm:
Tropikal bölge nem ve sıcaklık bakımından canlılar için en uygun biosfer alanıdır. Kutup bölgeleri ise çok soğuk olduğu için canlıların çoğu için uygun habitat değildir.

Doğru Yanıt: a

Soru 32.

Populasyonlarda büyüme;

I.

Doğum oranının ölüm oranından az olması

II.

İçe göçlerin dışa göçlerden çok olması

III.

Genç nüfusun yaşlı nüfustan çok olması

durumlarından hangisiyle sağlanır?

 
A Şıkkı Yalnız I
B Şıkkı I ve II
C Şıkkı I ve III
D Şıkkı II ve III
E Şıkkı I, II ve III
   
Çözüm:
Populasyonlarda içe göçlerin dışa göçlerden çok olması ve genç nüfusun yaşlı bireylerden fazla olması populasyonun büyümesini olumlu yönde etkiler. Doğum oranının ölüm oranından az olması ise populasyonda küçülmeye neden olur.

Doğru Yanıt: d

Soru 33.

Bir göle endüstriyel atık, tarımsal gübre ve evsel atıklarla taşınan fosfor ve azot tuzlarının artması, bu ekosistemde ötrofikasyona neden olur.

Ötrofikasyon, bu gölde aşağıdakilerden hangisine yok açmaz?

 
A Şıkkı Derinlere doğru, göl suyunun oksijen derişiminde azalma
B Şıkkı Besin piramidindeki basamak sayısında artma
C Şıkkı Çökelmede (Sedimentasyonda) artma
D Şıkkı Derinlere doğru, göl suyunun ışık geçirgenliğinde azalma
E Şıkkı Kokuşmada artma
   
Çözüm:
Fosfor ve azot tuzlarının artması sonucunda algler hızla ve çok fazla gelişir, su O2 bakımından fakirleşir. Protein moleküllerinin anaerobik bakteriler tarafından parçalanması, yani kokuşma (pütrifikasyon) artar. Ötrofikasyon sonucu fazla O2 kullanan canlıların yaşaması imkansızlaşır, canlı çeşitliliği azalır. Bütün bunların sonucunda da besin piramidindeki basamak sayısı artmaz tersine azalır.

Doğru Yanıt: b

Soru 34.

Atmosfer tabakasında bazı bakteriler toz zerreleri üzerinde bulunabilir, kuşlar ve böcekler uçuşarak bir yerden bir yere yer değiştirir. Atmosfer içinde çeşitli canlılar yaşadığı halde, atmosferi ekosistem kabul etmiyoruz.

Bunun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?



 

 
A Şıkkı Atmosfer sıcaklığının değişken olması
B Şıkkı Atmosferde hiçbir canlının habitatının bulunmaması
C Şıkkı Atmosfer hacminin fazla olması
D Şıkkı Atmosferin ozonla kaplı olması
E Şıkkı Atmosferde güneş ışınlarının absorbe edilmemesi
   
Çözüm:
Bir alanın ekosistem olarak kabul edilebilmesi için içerisinde canlılara ait yaşam alanlarının (habitatların) bulunması gerekir. Suküre (hidrosfer) ve taşküre (lifosfer) canlıların yaşadığı ortamlardır. Bu ikiliye biyosfer denir. Biyosferde çeşitli canlı türlerine ait habitatlar bulunmasına rağmen atmosferde bulunmaz. Bu yüzden atmosfer biyosfere dahil değildir.

Doğru Yanıt: b

Soru 35.


Besleyici besince zengin ortamda tutulan bir bakterinin bölünmesiyle oluşan kolonide bakteri sayısı yandaki grafikte verilmiştir.

Buna göre t aralığında sıcaklık derecesinin değişimi aşağıdakilerden hangisinde uygun olabilir?
 

 
A Şıkkı
B Şıkkı
C Şıkkı
D Şıkkı
E Şıkkı
   
Çözüm:
Grafiğe göre t zaman aralığında birey sayısının arttığı görülmektedir. Fakat bu bakteri türünün yaşayabileceği optimum sıcaklık aralığı verilmediği için sıcaklık sabit kabul edilir.

Doğru Yanıt: e

Soru 36.

Aşağıda verilen olaylardan hangisinin artması populasyonlardaki birey sayısının hem artışında hem de azalışında etkilidir?

 
A Şıkkı Doğumlar
B Şıkkı Göçler
C Şıkkı Salgın hastalıklar
D Şıkkı Savaşlar
E Şıkkı Ölümler
   
Çözüm:
Populasyonlarda;

-

doğumların artması, birey sayısının artmasına;

-

salgın hastalıkların

-

savaşların

-

ölümlerin artması birey sayısında azalmalara neden olur.
Populasyonlarda göçler; içe göç ve dışa göç şeklinde ikiye ayrılır. İçe göçlerin artması birey sayısını artırır, dışa göçler birey sayısını azaltır. Genle olarak göçler birey sayısında artışa da azalışa da neden olur.

Doğru Yanıt: b

Soru 37.

Yeşil bitki ® Çekirge ® Kurbağa ® Yılan ® Atmaca

Yukarıdaki besin zincirinde kurbağa sayısının azalması;

I.

Yılan sayısında artma

II.

Çekirge sayısında azalma

III.

Yeşil bitki sayısında azalma

durumlarından hangilerine neden olur?

 
A Şıkkı Yalnız I
B Şıkkı Yalnız III
C Şıkkı I ve II
D Şıkkı I ve III
E Şıkkı II ve III
   
Çözüm:
Kurbağa sayısının azalması;

I.

Besini azalan yılan sayısında azalmaya

II.

Düşmanlarından kurtulan çekirge sayısında artmaya

III.

Çekirge sayısının artması yeşil bitki sayısında azalmaya
neden olur.

Doğru Yanıt: b

Soru 38.

Bir deneyde, bir hücrelilerden üç farklı canlı türü, K, L, M, N besinlerinin her biri ile ayrı ayrı beslenmiş ve gelişme durumları tabloda gösterilmiştir.

 

Besin Çeşidi 

Canlı türü

 K

L 

N 

1

+ ++++ +++ ++ 

2

++ + + ++++

3

+++ ++ ++++
Not : Gelişme durumları, zayıf (+), orta (++), iyi (+++) ve çok iyi (++++) olarak gösterilmiştir.

Birbirleriyle yarışma halinde olmayan bu üç canlı türü bir arada yetiştirilirken, üçünün de çok iyi gelişebilmesi için aşağıdakilerin hangisinde verilen besin karışımı kullanılmalıdır?

 
A Şıkkı K ve L
B Şıkkı K ve M
C Şıkkı L ve N
D Şıkkı K, L ve M
E Şıkkı K, M ve N
   
Çözüm:
1. tür canlı L besininin bulunduğu ortamda, 2. ve 3. tür canlı ise N besininin bulunduğu ortamda çok iyi (++++) gelişmiştir. Verilen üç tür canlı, yaşama halinde olmadıklarına göre L ve N besinlerinin bulunduğu ortamda çok iyi gelişirler.

Doğru Yanıt: c

Soru 39.

Azot döngüsünde görev alan denitrifikasyon bakterileri;
 

I.

Havadaki serbest azotu, nitrata

II.

Nitriti, nitrata

III.

Nitratı, serbest azota

IV.

Proteinleri, amonyağa
dönüştürür.

ifadelerinden hangileri doğrudur?

 
A Şıkkı Yalnız I
B Şıkkı Yalnız III
C Şıkkı I ve II
D Şıkkı II ve IV
E Şıkkı III ve IV
   
Çözüm:
Denitrifikasyon bakterileri topraktaki nitratı, serbest azota dönüştürürler.
Havadaki serbest azotu, nitrata dönüştüren baklagillerin köklerinde yaşayan azot baylayıcı bakterilerdir.
Nitriti nitrata dönüştüren kemosentetik nitrat bakterilerdir.
Proteinleri O2'li solunumda kullanan tüm canlılar amonyak oluşturur.

Doğru Yanıt: b

Soru 40.

Aşağıdaki grafiklerden 1. si bir ekosisteme ait bazı bitki türlerinin 50 yıl öncesine ait birey sayısını, 2.si ise şu anki sayısını göstermektedir.

Baskın bir türün, baskınlığı zamanla başka türe terketmesine süksesyon denildiğine göre aşağıdakilerden hangisi süksesyondur?

 
A Şıkkı K'nın 50 yıl sonra azalması
B Şıkkı Baskın tür olan M'nin 50 yıl sonra baskınlığı L'ye bırakması
C Şıkkı L'nin zamanla yoğunluğunun artması
D Şıkkı T'nin 50 yıl sonraki yoğunluğunun aynı kalması
E Şıkkı K ve M'nin 50 yıl sonra sayıca eşitlenmesi
   
Çözüm:
Birinci grafikte baskın tür olan M, ikinci grafikte baskınlığını L'ye bırakmıştır.

Doğru Yanıt: b

Soru 41.

Küsküt otu gibi tam parazit bitkiler, emeçlerini üzerinde yaşadığı bitkinin soymuk borularına uzatarak organik besin ihtiyaçlarını hazır olarak karşılar.

Buna göre tam parazit bitkilerle ilgili;

I.

Yaprakları küçülür.

II.

Klorofilleri bulunur.

III.

Kökleri gelişmemiştir.

ifadelerinden hangileri doğrudur?

 
A Şıkkı Yalnız I
B Şıkkı Yalnız II
C Şıkkı I ve II
D Şıkkı I ve III
E Şıkkı II ve III
   
Çözüm:
Tam parazit bitkiler, fotosentez yapamazlar bu nedenle organik besin gereksinimini hazır olarak karşılar. Fotosentez yapamamasının nedeni klorofil bulundurmamalarıdır. Yaprakları körelmiş, kökleri de gelişmemiştir.

Doğru Yanıt: d

Soru 42.

Bir geyik populasyonunda erkek ve dişilerin yıllara göre ölüm oranları grafikteki gibidir.

Bu grafikteki verilerden, aşağıdaki sonuçların hangisine varılamaz?

 
A Şıkkı 2. yılda erkeklerin yaşama şansı daha yüksektir.
B Şıkkı Populasyon bireylerinin maksimum yaşam süresi 16 yıldır.
C Şıkkı 8. yılda erkek ve dişilerin yaşama şansı eşittir.
D Şıkkı 10 yaşındaki bireyler için çevre şartları uygun değildir.
E Şıkkı 3 ve 5 yaşlarındaki erkeklerin ölüm riskleri aynıdır.
   
Çözüm:
Grafik iyi incelenirse 10 yaşında ölüm oranı her iki cinsiyet içinde düşüktür. O halde çevre şartlarının uygun olmadığı söylenemez.

Doğru Yanıt: d

Soru 43.

1950 li yıllarda bir bögede, DDT gibi tarım ilaçlarının kullanılmaya başlanmasından hemen sonra, tarım ürünlerinden yüksek verim alınmış ve ayrıca, bölgede yaygın olan sıtma hastalığı hemen hemen ortadan kalkmıştır. Ancak sonraki 20 yıl içinde bölgede tarım ilaçları giderek daha fazla kullanıldığı halde, tarım zararlıları ve sıtma hastalığı artmaya başlamıştır.

Kullanılan tarım ilaçları,

  I.  Tarım zararlılarının direnç kazanması
 II.  Yararlı böceklerin yok olması
III.  Tatlısu balıklarının ve kurbağaların azalması

değişikliklerinden   hangilerine neden olduğu için 20 yıl sonraki bu durum ortaya çıkmıştır?

 
A Şıkkı Yalnız I
B Şıkkı Yalnız III
C Şıkkı I ve II
D Şıkkı II ve III
E Şıkkı I, II ve III
   
Çözüm:
DDT gibi tarım ilaçları zararlılara karşı kullanılmış fakat sonra tarım zararlıları bu ilaca karşı bağışıklık kazanmışlardır. DDT, bu ilaçları alan canlılarla beslenen diğer böceklere geçmiştir. Bu ilaçlar suya, toprağa, havaya karıştığına göre sudaki balık ve kurbağaların da azalmasına neden olacaktır.

Doğru Yanıt: e

Soru 44.

Bir populasyonun gelecekteki durumu:

formülüyle hesaplanır.

Buna göre, populasyonun büyümesi,

  I.  A = B
 II.  A > B
III.  A < B

koşullarından hangilerinin  gerçekleşmesine bağlıdır?

 
A Şıkkı Yalnız I
B Şıkkı Yalnız II
C Şıkkı Yalnız III
D Şıkkı I ve II
E Şıkkı I ve III
   
Çözüm:
Populasyonun büyümesi doğum ve içe göçlerin ölüm ve dışa göçlerden fazla olmasıyla mümkündür.

Doğru Yanıt: b

Soru 45.

Üç ayrı ülkenin insan populasyonundaki bireylerin yaş gruplarına göre dağılışı yüzde olarak aşağıdaki gibidir.

 

Populasyondaki Bireylerin Yaş Grupları 

Ülke

0 - 21

21 - 40

41 - 60

61 ve üzeri 

I

% 30

% 50

% 12

% 8

II

% 20

% 25

% 30

% 25

III

% 33

% 35

% 18

% 14


Bu üç ülke, insan populasyonunun büyüme hızı bakımından büyükten küçüğe nasıl sıralanır?

 
A Şıkkı I, II, III
B Şıkkı I, III, II
C Şıkkı II, I, III
D Şıkkı II, III, I
E Şıkkı III, I, II
   
Çözüm:
  I.  ülkedeki genç birey yüzdesi : %30 + %50 = %80,
 II.  ülkedeki genç birey yüzdesi : %20 + %25 = %45,
III.  ülkedeki genç birey yüzdesi : %33 + %35 = %68,  dir.
Üç ülkedeki insan populasyonunun büyüme hızı büyükten küçüğe doğru I - III - II şeklindedir.




Doğru Yanıt: b

Soru 46.

                 
Kapalı bir besi yerinde bulunan bakteri kolonisine ait birey sayısı değişim grafiği yukarıda verilmiştir.

Buna göre birey sayısındaki azalmanın nedeni hangisi olamaz?

 
A Şıkkı Ortamdaki atık maddelerin birikmesi
B Şıkkı Bakterilerin endospor haline gelmesi
C Şıkkı Besin maddelerinin tükenmesi
D Şıkkı CO2 miktarının artması
E Şıkkı O2 miktarının azalması
   
Çözüm:
Bakterilerin endospor haline geçmesi sayılarını azaltıp arttırmaz. Diğer olaylar bakteri sayısını etkiler.

Doğru Yanıt: b

Soru 47.

                
Bir ekosistemde yaşayan ve birbirleri ile rekabet etmeyen iki farklı populasyonun birey sayısının zamanla değişimi grafikteki gibidir.

Bu iki populasyonun;

I.

Taşıma kapasitesine ulaşma süresi

II.

Üreme hızı

III.

Erkek ve dişi birey sayısı

özelliklerinden hangileri farklılık gösterebilir?

 
A Şıkkı Yalnız I
B Şıkkı Yalnız II
C Şıkkı Yalnız III
D Şıkkı II ve III
E Şıkkı I, II ve III
   
Çözüm:
İki populasyon bağımsız olduğuna göre verilenlerin hepsi farklılık gösterebilir.


Doğru Yanıt: e

Soru 48.

              

Bir ekosistemde I, II ve III ile gösterilen canlılar hangi seçenekte doğru verilmiştir?

            I                   II                    III         

 
A Şıkkı
  Saprofit canlı Nitrat bakterileri Nitrit bakterisi

 
B Şıkkı
  Holozoik canlı Nitrat bakterileri Nitrit bakterisi
C Şıkkı
  Otçullar Parazit canlı Saprofit
D Şıkkı
  Saprofit canlı Kemosentetik Etçil
E Şıkkı
  Kemosentetik  Nitrat bakteri Etçil
   
Çözüm:
Otçul hayvanla beslenen III. etçildir. Bitki ve hayvanlar öldüklerinde saprofitlerce ayrıştırılırlar (I). Oluşan amonyağı bitkilerce kullanılabilir hale (NO3 tuzu) getirenler de kemosentetik bakterilerdir. (II)

Doğru Yanıt: d

Soru 49.

I.

Glikoz sentezi

II.

Oksijen üretimi

III.

CO2 tüketimi

Bir ekosistemde yukarıdaki olaylardan hangisinin azalması, heterotrof canlıların sayısında da azalmalara neden olur?

 
A Şıkkı Yalnız I
B Şıkkı Yalnız II
C Şıkkı I ve II
D Şıkkı II ve III
E Şıkkı I, II ve III
   
Çözüm:
Bir ekosistemde ototrof canlıların CO2 tüketimiyle glikoz ve oksijen miktarının azalması, beslenme açısından ototroflara bağımlı olan heterotrof canlıların sayısıdan azalmalara yol açar.
                      

Doğru Yanıt: e

Soru 50.

Populasyonlarda;

I.

Doğum oranı + içe göç > ölüm oaranı + dışa göç.

II.

Doğum oranı + içe göç < ölüm oranı + dışa göç

III.

Doğum oranı + içe göç = ölüm oranı + dışa göç

Bunlardan hangileri bir populasyonun büyümesine neden olur?

 
A Şıkkı Yalnız I
B Şıkkı Yalnız II
C Şıkkı Yalnız III
D Şıkkı I ve II
E Şıkkı II ve III
   
Çözüm:
Doğum + içe göç > ölüm + dışa göç   Populasyon gelişmektedir.
Doğum + içe göç < ölüm + dışa göç   Populasyon gerilemektedir.
Doğum + içe göç = ölüm + dışa göç   Populasyon dengede kalır. 

Doğru Yanıt: a

 
Facebook beğen
 
Reklam
 
 

=> Sen de ücretsiz bir internet sitesi kurmak ister misin? O zaman burayı tıkla! <=